Minister Slob wil in gesprek met basisscholen die stopten met glasvezel

ASSEN - Onderwijsminister Arie Slob wil in gesprek met de Drentse scholen die een glasvezelaansluiting hebben, maar daar geen gebruik meer van kunnen maken.
Deze week bleek uit onderzoek van RTV Drenthe dat geen enkele basisschool in de provincie nog profiteert van het glasvezelnetwerk, dat werd aangelegd met ruim 2 miljoen euro gemeenschapsgeld. Een abonnement blijkt te duur.

Keuze van school
Volgens de minister is het aan de scholen om de kosten voor het glasvezelabonnement te dragen. "Dit is een keuze van de school, daar gaan wij als Rijk niet over." Slob wijst op het overheidsbudget waar scholen naar eigen inzicht gebruik van kunnen maken. Het Rijk trok in 2006 4,2 miljoen euro uit voor het glasvezelnetwerk op op 600 scholen in buitengebieden. Vorig jaar werd opnieuw 5,5 miljoen euro gereserveerd om 800 basisscholen te voorzien van snel internet. 

Hoe zit het ook alweer?
Basisscholen in de Drentse en Groningse Veenkoloniën werden in 2006 aangesloten op glasvezel, met hulp van de overheden. Het doel: snel internet voor basisscholen in buitengebieden, tegen een acceptabele prijs. Het Rijk stelde 1,3 miljoen euro beschikbaar. De provincies Drenthe en Groningen droegen respectievelijk twee en drie ton bij.

Betrokken gemeenten gaven elk 25.000 euro subsidie. De gemeente Coevorden wilde ook bedrijventerreinen aansluiten op het netwerk en gaf daarom een ton subsidie. Al met al zit er dus 2,2 miljoen euro publiek geld in het netwerk dat scholen nu niet meer gebruiken.

Achteraf gezien waren we iets te optimistisch.
Walter van Dijk


De eerste vijf jaar kregen de basisscholen dankzij die subsidie een aanzienlijke korting op het glasvezelabonnement. De gedachte was dat het glasvezelnetwerk na die vijf jaar al zo sterk was gegroeid, dat ook de abonnementskosten betaalbaar zouden worden voor de basisscholen. Er kwam inderdaad meer glasvezel in Nederland te liggen, maar de abonnementsprijzen daalden niet.

"Achteraf gezien zijn we daar iets te optimistisch over geweest," zegt Walter van Dijk, van Surfnet. Surfnet en Kennisnet werden destijds ingeschakeld door de overheid om hun kennis over ict op basisscholen te delen. Van Dijk: "Het ging goed, totdat de subsidie niet meer beschikbaar was." De helft van de scholen stopten na vijf jaar met het gebruik van het glasvezelnetwerk: het was te duur. De andere helft stapte vorig jaar over op de goedkopere kabelverbinding. 

'De overheid moet wél meebetalen'
De openbare basisscholen in Borger-Odoorn maken nu noodgedwongen gebruik van kabel, maar zouden graag weer op glasvezel internetten, omdat dit netwerk volgens hen meer aan kan. "We maken gebruik van het budget van de overheid," zegt directeur Gerhardus Hagenus. "Maar dat budget is beperkt, dus moeten we het geld verdelen tussen ons personeel en digitalisering." 


Dit probleem herkent Fridse Mobach van SIVON, een nieuwe vereniging die met overheidssteun wil zorgen voor de ict-diensten op scholen in Nederland. "Scholen kunnen vaak niet op eigen kracht zorgen voor een goed ict-netwerk en dat moet je ook niet van een school vragen. De eisen vanuit onderwijs voor snel internet nemen elk jaar toe. Daar heb je het Rijk ook voor nodig. En dan niet voor een tijdje op basis van een subsidie, maar structureel." 

Drentse politiek: 'Zonde' 
De VVD-Statenfractie vindt dat alle scholen gebruik moeten kunnen maken van een betaalbaar glasvezelnetwerk. In schriftelijke vragen aan het college vraagt de partij onder andere of de provincie lering kan trekken uit deze kwestie. Politieke partijen D66 en CDA sluiten zich hierbij aan. 

"Het is natuurlijk zonde dat dit glasvezelnetwerk er nu voor niets ligt," zegt Jurr van Dalen, voorzitter van de breedbandwerkgroep van de provincie Drenthe en D66-statenlid. "We moeten uitzoeken in hoeverre lokale initiatiefgroepen hier nog gebruik van kunnen maken."

Waarom werd glasvezel te duur voor basisscholen in de Veenkoloniën?
Het glasvezelnetwerk werd in 2006 aangelegd door Essent/Kabelcom en later overgenomen door Ziggo. Dit betekent dat scholen alleen een internetabonnement kunnen afsluiten bij deze provider. Er is dus geen sprake van marktwerking, omdat Ziggo het alleenrecht heeft over dit netwerk. Bovendien gaat het om een zogeheten zakelijk netwerk, dat duurder is dan een particulier netwerk.

Het gevolg is dat vrijwel alle basisscholen nu nog steeds een abonnement hebben bij Ziggo, maar dan gebruik maken van een goedkopere kabelverbinding. Daarom raadt de provincie Drenthe basisscholen in deze regio nu aan om zich aan te sluiten bij een particulier glasvezelnetwerk; dat is wel betaalbaar.