Noordelijke Rekenkamer: Glasvezel moet nutsvoorziening zijn

ASSEN - Drenthe moet inzetten op het aanleggen van glasvezel als nutsvoorziening. Zeker daar waar bewonersinitiatieven het niet halen.
Dat zegt de Noordelijke Rekenkamer (NRK) die tussen 2011 en 2017 de aanleg van breedbandglasvezel onderzocht.

Marktpartijen doen het niet
Op het Drentse platteland komt de aanleg van breedbandinternet niet via marktwerking tot stand. KPN en Ziggo willen daar geen glasvezel aanleggen. KPN investeert vooral in het upgraden van haar bestaande kopernetwerk, terwijl Ziggo niet van plan is haar kabelnetwerk naar de Drentse buitengebieden uit te breiden schrijft de Rekenkamer in het rapport 'Internet, en een beetje snel graag'.

"Door het falen van de markt zijn er op dit moment in Drenthe 24.500 adressen die binnen drie jaar geen aansluiting hebben op een breedbandnetwerk, de zogeheten witte adressen. Dat zijn huizen haar alleen een koperen telefoonlijn naartoe loopt. Daarnaast is er nog een groot aantal adressen dat slechts toegang heeft tot één aanbieder van breedbandinternet -de grijze adressen-”, aldus Margreet Smilde, voorzitter van de Noordelijke Rekenkamer. Dat zijn vaak huizen in dorpen met coax-kabel.

Provincie: geen nuts-voorziening
Omdat de markt het niet regelt zijn in heel Drenthe bewoners-initiatieven actief. Die willen met voldoende abonnementsaanmeldingen van inwoners glasvezelaanleggers proberen te vinden. De provincie ondersteunt die initiatieven voor vraagbundeling en verstrekt leningen aan de aanleggers, maar wil niet zelf glasvezel aanleggen.

Gedeputeerde Henk Jumelet: "Ik ga niet halverwege al die bewoners-initiatieven diskwalificeren. Deze aanpak hebben wij gekozen om binnen de regelgeving van Europa te kunnen werken." Ook de Provinciale Staten zien niet veel heil in het aanleggen van glasvezel als nutsvoorziening, omdat veel bewonersinitiatieven al heel ver zijn en vanwege de Europese risico’s.


"Elders in Europa zijn wel plattelandsgebieden waar glasvezel een nutsvoorziening is. De helft van de Duitse Landskreisen is glasvezelnetwerken zelf aan het aanleggen en gaat ze beheren", zegt voorzitter Margreet Smilde van de NRK. Jumelet kent het voorbeeld uit Niedersachsen: "De Duitse landsregering heeft 4 miljard euro beschikbaar gesteld om overheden zelf glasvezelnetwerken aan te kunnen laten leggen. De Nederlandse regering heeft dat niet gedaan en wij hebben als provincie zoveel geld niet."

Wordt 2019 gehaald?
De Rekenmaker concludeert dat de de fase waarin die bewonersinitiatieven zich bevinden sterk verschillen. Bij enkele initiatieven is het breedbandinternet al operationeel, terwijl andere initiatieven met vraaginventarisatie bezig zijn.

Naar verwachting zullen er nog jaren overheen gaan voordat het hele Drentse platteland glasvezel heeft, zo vreest de NRK. Die vrees werd in de Staten wel gedeeld door de ChristenUnie en PvdA. Want, wat als er gebieden zijn waar het de bewoners niet lukt om voldoende abonnementen te slijten? En gaan we ons doel dat iedereen in Drenthe 2019 breedbandinternet heeft halen?