Trots en enthousiasme na première Meisje van Yde

YDE - Vals of echt. Het is allemaal de schuld van Caesar en zijn Romeinse leger dat het roodharige Meisje van Yde zichzelf ‘opofferde’ om haar dorp te redden. Als heldin trad ze de dood tegemoet, geheel vrijwillig als offer, om de goden gunstig te stemmen.
Althans, zo zou het gegaan kunnen zijn volgens het theaterstuk van schrijver Just Vink, dat gisteravond in Yde in première ging aan de rand van een waterplas, dat het moeras voorstelde. Het Meisje van Yde, hierna nog negen keer op locatie voor telkens een uitverkochte tribune met 400 man, is het sluitstuk van een jaar lang Tynaarlo als culturele gemeente van Drenthe. 

Daverend applaus
Het verhaal van de opofferingsgezinde Ietje, zoals het roodharige veenlijk in de theatervoorstelling heet, oogstte gisteravond veel lof.  Na het slot was er een staande ovatie, met een langdurig daverend applaus.

Al zullen de beide conservatoren archeologie van het Drents Museum op de tribune vast en zeker hebben gedacht dat er wel al te veel een loopje is genomen met de historie. Want is het verhaal rond Drenthes beroemdste veenlijk, dat bij Yde door veenarbeiders werd opgespit, eigenlijk niet eerder morbide dan heldhaftig? Ze had toch een messteek in de nek, was ook driedubbel gewurgd en voor haar executie nog voor de helft kaalgeschoren.

Maar een stukje geschiedvervalsing is snel gebeurd. Zeker met een culturele gemeente als Tynaarlo, die graag wilde dat er op los gefantaseerd werd rond historische figuren en verhalen. Vandaar ook FesTYvals.

Met zijn allen betrokken
De 400 toeschouwers bij de première, vooral familie, dorpelingen en bestuurders, maakt het niks uit: wel of geen geschiedvervalsing. "Prachtig hoe heel Yde en omstreken betrokken is bij dit spektakel, de amateurs van de toneelvereniging, de professionals, maar ook alle lokale verenigingen voor catering, parkeren en publieksbegeleiding", aldus een toeschouwer.

"Fantastisch wat ze hier hebben neergezet. Dat een kleine gemeente tot zoveel in staat is en die saamhorigheid. Geweldig", zegt Harma Wolfard uit Eelde. "En mooi hoe ze heden en verleden door elkaar verweven hebben, helemaal met de entourage erbij. Je hoort ineens echt een helikopter aankomen, kort nadat de verteller de Drentse  barbaren iets over drones vertelt. Dan leeft het."

Doodsverhaal
De hoofdrollen zijn voor de Drentse Lisanne Dijkstra, die met haar donkerrode haar in de huid kruipt van de verliefde heldin, en voor acteur Peter Tuinman. Hij neemt het publiek als actief archeoloog op de vindplaats Yde mee als verteller in het levensverhaal, of beter doodsverhaal, van het Meisje van Yde. Rondom dit tweetal maken de acteurs van toneelvereniging Erica uit Yde het theaterspektakel compleet, samen met het Eelder Bloemenkoor.

Indrukwekkend
"Ik heb enorm genoten", zegt directeur Marieke Vegt van Kunst en Cultuur. "Van de zang, het enorme enthousiasme, zestig mensen op het podium, ja echt indrukwekkend. En melodramatisch dit verhaal, maar of het ook waar is?"

Ellen ter Hofstede van het Drents Museum reageert na afloop ook enthousiast. "Prachtig om te zien. Een geweldig mooie prestatie en zeer vermakelijk. Een genot om naar te kijken."

Ter Hofstede vindt vooral de manier waarop het verhaal rond het veenlijk op locatie te zien is, bij de Yder natuurijsbaan, erg leuk bedacht. "Heel wat anders dan bij ons in het museum, met de wetenschappelijke teksten erbij." Vals of niet, dit verhaal? Ter Hofstede maakt het niet uit. "Het is een mooie interpretatie, laten we het daar bij houden."

'Zo kan het ook!' 
Raadslid Klaas Kuipers van GroenLinks in Tynaarlo noemt de voorstelling 'in één woord geweldig'. "Ik vind het vooral bijzonder hoe Yde als dorp zo'n mythe rond het meisje van Yde aangrijpt.  Ik had het voorrecht dat ik vooraan mocht zitten. En als je dan als ik in het gebied van Yde bent opgegroeid, en je ziet deze ontknoping rond het meisje, dan denk ik: 'oh ja, zo kan het ook'. Mooi man."

Donderdag is de tweede voorstelling, en dan volgen er nog acht. Maar ondanks twee extra ingelaste voorstellingen zijn alle kaarten uitverkocht.