Drentse boeren vrezen voor Overijsselse PAS-toestanden

Koeien, stikstof
Mobilisation for the Enviroment heeft bezwaar gemaakt tegen het niet handhaven van de provincie op PAS-melders © ANP/Hollandse Hoogte/Manon Bruininga
Milieuorganisatie Mobilisation for the Environment (MOB) heeft bij de provincie Drenthe bezwaar ingediend tegen het niet willen handhaven van boeren die een PAS-melding hebben gedaan (Programma Aanpak Stikstof). Het gaat om twintig bedrijven die ter goeder trouw voor uitbreiding van hun bedrijf onder de oude PAS-wetgeving een PAS-melding hebben gedaan.
En dat is de voorlopige tussenstand in de slepende kwestie tussen MOB en provincie. De provincie zegt dat de betreffende boeren niks fout hebben gedaan en wil daarom niet handhaven. Volgens MOB werken de boeren zonder een natuurwetvergunning die ze wel zouden moeten hebben. Als de provincie blijft weigeren te handhaven, stapt de milieuorganisatie hoogstwaarschijnlijk naar de rechter. Daarmee is de kans aanwezig dat -net als in Overijssel- de provincie niet wil, maar uiteindelijk wel móet gaan handhaven.

Wat is een PAS-melder?

PAS-melder is een bedrijf of ondernemer die onder het oude Programma Aanpak Stikstof (PAS) geen vergunning hoefde aan te vragen voor zijn bedrijf in de buurt van kwetsbare natuur, maar simpelweg een melding kon maken van de berekende stikstofbelasting.
Ondernemers (vaak boeren) met PAS-meldingen waren tijdens het Programma Aanpak Stikstof (PAS) vrijgesteld van de vergunningsplicht vanwege een beperkte stikstofdepositie.
De Raad van State oordeelde in mei 2019 dat de Nederlandse PAS-aanpak in strijd was met de Europese Habitatrichtlijn en dat deze ondernemers alsnog een vergunning moesten aanvragen.
PAS-melders zijn ondernemers die ter goeder trouw handelden. Deze ondernemers kwamen buiten hun schuld in deze situatie terecht. Het kabinet wil samen met provincies de PAS-melders versneld van een vergunning voorzien en stelt hiervoor 250 miljoen beschikbaar.

'150 Drentse boerenbedrijven zonder vergunning'

MOB heeft in mei vijftig handhavingsverzoeken bij de provincie neergelegd voor boerenbedrijven. Die bedrijven zouden volgens milieuorganisatie zonder de vereiste natuurvergunning uitgebreid zijn in een 'stikstof-overbelaste situatie'. Het gaat om om 36 melkveehouderijen, vijf bedrijven, drie veehouderijen, twee warmtekrachtkoppelingen, een vleesveebedrijf, een pluimveehouderij, een mestvergisting en een vergistingsinstallatie. Die bedrijven liggen onder meer in de buurt van het Dwingelderveld, het Holtingerveld en bij het Bargerveen.
De handhavingsverzoeken die MOB heeft ingediend, gaan over de stikstofuitstoot. Die stikstofuitstoot komt door bijvoorbeeld transport, mestopslag, beweiding en/of bemesting. MOB claimt dat er in Drenthe meer dan 150 boerenbedrijven zijn zonder natuurvergunning.
Gedeputeerde Staten (GS) heeft inmiddels twintig van de vijftig handhavingsverzoeken van MOB afgewezen. De rest van de verzoeken wordt nog bestudeerd. In de jongste 'stikstof update' aan Provinciale Staten (PS) schrijven GS: "In de vijftig handhavingsverzoeken vraagt MOB te handhaven op de emissies van de integrale bedrijfsvoering, bedrijfstransporten, beweiden en bemesten en mestopslagen."

Ter goeder trouw dus niet handhaven

"Wij behandelen het handhavingsverzoek in tien bedrijven per keer", laat de provincie weten. "Per individueel geval dienen wij te onderzoeken of er sprake is van een overtreding en of er aanleiding is om handhavend op te treden. Voor wat betreft de bedrijven die te goeder trouw hebben uitgebreid en waar sprake is van een overtreding als gevolg van PAS-wetgeving die door de rechter is vernietigd, hebben wij de handhavingsverzoeken van MOB afgewezen."
Tegen acht afwijzingsbesluiten heeft MOB op haar beurt weer bezwaar ingediend. Een zaak is ingetrokken. Op 14 november stonden beide partijen voor de bezwarencommissie van de provincie. Die geven binnenkort een advies aan GS. Als GS bij haar besluit blijft om niet te handhaven, kan MOB naar de rechter stappen. De milieuorganisatie heeft al eerder aangegeven dat ook in Drenthe te gaan doen.

Gaat Drenthe Overijssel achterna?

Onlangs is de provincie Overijssel gedwongen te gaan handhaven omdat MOB naar de rechter stapte en gelijk kreeg. Dat ging over Overijsselse PAS-melders. De provincie Overijssel wil eigenlijk niet handhaven, maar ziet door een rechterlijke uitspraak geen andere oplossing meer, zo meldde RTV Oost. Handhaving kan onder andere betekenen dat een veehouder versneld zijn aantal koeien moet verminderen om de stikstof-uitstoot van het boerenbedrijf te verkleinen.
De Overijsselse boeren willen dat de aangekondigde handhaving per direct van tafel gaat en protesteerden daarom op 16 november bij het provinciehuis in Zwolle. Daarbij sloten ook zo'n twintig Drentse boeren zich aan, omdat ze vrezen dat de PAS-melders uiteindelijk in Drenthe hetzelfde te wachten staat als in de buurprovincie. De Overijsselse boeren hebben een brief aangeboden aan het provinciebestuur, met daarin hun zorgen en een aantal eisen. Naast het van tafel halen van de handhaving en de bijbehorende dwangsommen, willen de boeren ook dat extern salderen weer mogelijk wordt. Dat is het inzetten van stikstofruimte van bijvoorbeeld stoppende collega's om PAS-melders voort te helpen. Op 1 december trokken ook Friese, Groningse en Drentse boeren opnieuw met hun trekkers naar het provinciehuis in Zwolle om te protesteren.
Overijssel krijgt van de boeren twee weken de tijd om aan de eisen tegemoet te komen, anders volgt een nieuw en groter protest.

💬 WhatsApp ons!
Heb jij een tip voor de redactie? Stuur ons een bericht, foto of video via WhatsApp: +31651568886 of mail naar redactie@rtvdrenthe.nl