Buurvrouw: 'Vader Gerrit Jan van D. was duidelijk de baas'

Vader Gerrit Jan van D. (67), van het geïsoleerde gezin dat vorige week in de boerderij in Ruinerwold werd ontdekt, was overduidelijk de baas. "Hij dirigeerde z'n vrouw, zijn kinderen en ook Josef B."
Dat zegt buurvrouw Sandra Soer, die jaren naast hem woonde in Hasselt.

Overlopen
Soer werd vorige week overlopen door media met de vraag of ze wilde vertellen over het gezin, dat jaren praktisch naast haar woonde, tot 2005. Dat het 'boerderijgezin' in Hasselt jarenlang in een huurhuis had gewoond, leidde volgens Soer tot 'een gekkenhuis met media' in de straat.

De vader blijft in elk geval twee weken langer vastzitten, omdat hij verdacht wordt van het medeplegen van vrijheidsberoving en het toebrengen van schade aan de gezondheid, zo is gisteren besloten.

Verschanst op slaapkamer
Vorige week zat de Hasselter buurvrouw van het ontdekte 'boerderijgezin' van Ruinerwold en de opgepakte Oostenrijkse klusjesman Josef B., zelfs een middag verschanst in haar woning. "Ik zit op de slaapkamer en ben er wel even helemaal klaar mee. Mijn man stuurt ze wel weg", zei ze.

Een week later is de rust helemaal teruggekeerd in de straat. Soer heeft eindelijk even tijd om haar verhaal in alle rust te doen, al had ze in het weekend ook alweer verschillende journalisten van landelijke kranten over de vloer. "Ze hadden foto's van Gerrit Jan van D. Of ik even wilde bevestigen dat hij het was. Ik herkende hem direct."

Dominante man
Van vader Gerrit Jan, die met zes kinderen meer dan negen jaar geïsoleerd zat in Ruinerwold, schetst ze een duidelijk beeld. "Hij was lang en mager, met een baard, en gedroeg zich als een dominante man. Zijn echtgenote, een klein, smal vrouwtje met sluik lang haar, was altijd angstig", weet Soer.

"Als ze buiten was en ze hoorde een auto aankomen, ging ze direct naar binnen. Alsof ze niet buiten mocht komen. En ook Josef B. vertoonde angstig gedrag naar hem. Die deed van alles voor hem. Maar we hebben eigenlijk nooit contact met Josef gehad, ook al woonde hij naast ons. Hij groette en dat was het."

De Oostenrijker Josef B. woonde rond 1999 en 2000 in Hasselt, naast Soer en haar gezin. De familie Van D. woonde daar weer naast, al sinds de tachtiger jaren. Negen kinderen heeft Soer daar geteld. Van die negen, vijf meisjes en vier jongens, schetst Soer, en ook haar dochter Jo-Ellen, een bijzonder beeld.

Ze leken exact op elkaar
"Ze leken allemaal exact op elkaar. Mager waren ze, en ze hadden lang haar, dus je zag nauwelijks verschil tussen de meiden en jongens. Buiten komen mocht, maar dan alleen in de eigen tuin, waar een schutting omheen stond. En buiten was ook echt buiten: de huisdeur ging op slot."

Soers dochter Jo-Ellen speelde ook weleens in die tuin met de buurkinderen. "Spannend wel, maar die tuin begon steeds meer op een jungle te lijken. Zo'n wildernis was het". 

Verschillende geloofsovertuigingen
Van Gerrit Jan van D., werd gisteren bekend dat hij verschillende geloofsovertuigingen aanhing, en daarover nam hij allerlei videoboodschappen op. Ook op Facebook verspreidde hij spirituele en religieuze boodschappen, onder het pseudoniem John Eagles.

In januari van 2010 vertelt hij over een 'nieuw speeltje'. "Ik werk aan een blogspot met dagelijks een nieuwe quote van Sun Myung Moon." Hieruit blijkt dat Van D. ook toen nog altijd de Moon-beweging volgde, ook al was hij niet meer officieel aangesloten bij de Verenigingskerk. Ook liet Van D. zien hoe je kon tuinieren en hoe belangrijk bewegen was. Op Facebook demonstreert hij een zelfgemaakte roeimachine van hout.


Bazig
Soer omschrijft de vader als 'een bazig iemand', die alles regisseerde. "Als ze met de donkerblauwe Volvo bij het huis aan kwamen, ging hij als eerste heel snel naar binnen met zijn aktetas. De kinderen en Josef B. moesten spullen uit de auto halen. Dat leek wel een soort automatisme. Ook als er boodschappen waren gedaan. Zij haalden de auto leeg. Hem zag je verder niet."

Volgens Soer had vader Gerrit Jan de Oostenrijker Josef B. 'in zijn macht'. Datzelfde geldt voor de 'de kleine tengere echtgenote'. "Praten deden we nauwelijks, en ze sprak gebrekkig Nederlands. Half Duits en soms wat Engels, omdat ik haar niet helemaal begreep."

In 2004 was zij plotsklaps overleden, zo werd bekend in de buurt. Niemand heeft er ooit een ambulance of lijkwagen gezien. Nog altijd begrijpt Soer niet waar de vrouw gebleven is. "Ik vind het nog altijd gek dat de politie hier in onze straat, in de vroegere woning, nog niet is komen kijken. Of minstens met ons is komen praten. Of zie ik nu spoken?"

Zwarte grond door voordeur
Een raadsel vindt Soer toch wel de eindbestemming van 'een karrenvracht vol verse zwarte grond'.

"Er stond ineens een aanhanger vol zwarte aarde voor hun deur. Als dat voor de tuin zou zijn, zou je toch denken dat ze met kruiwagens achterom zouden lopen door het gangpad, rechtstreeks de tuin in."

Maar volgens Soer ging die zwarte aarde via de voordeur naar binnen toe. "In hun achtertuin hebben we het niet weer teruggezien. Daar lagen allemaal vlonders. Mijn dochter speelde daar wel eens, die heeft niks van die grond weer gezien. Dus waar is dat gebleven?", vraagt ze raadselachtig af.

Een moestuin, die ze een tijdlang ergens verderop hadden, hadden ze al niet meer, zo besluit Soer.

Dossier Gezin Ruinerwold
Wil je alles lezen over het gezin dat jarenlang geïsoleerd zat in een boerderij in Ruinerwold? Bijvoorbeeld over de verdachte Josef B., of de Moonsekte waartoe het gezin behoorde of wil je meer lezen over het leven van het gezin in Zwartsluis en Hasselt? Bekijk hier een overzicht van alle artikelen en video's.