De Nedersaksenlijn kost 500 miljoen, maar meer potentiële reizigers

De Nedersaksenlijn van Groningen, via Emmen, naar Twente kost geen 250 maar 500 miljoen euro. Maar ook geen 600 zoals ook wel eens bekerend. Er gaan wel veel meer potentiële reizigers dan gedacht gebruik maken van de lijn. Dat zijn twee conclusies van een onderzoek van de provincies Drenthe, Groningen en Overijssel naar de voorgestelde spoorlijn.

De nieuwe treinverbinding kan afhankelijk van de gekozen route door Zuidoost-Drenthe tussen de 25 en ruim 28 miljoen extra reizigerskilometers per jaar opleveren en zal volgens het onderzoek waarschijnlijk een bijdrage leveren aan de sociaal-economische bereikbaarheid van Zuidoost-Drenthe.

Voor reizigers die tussen Groningen en Twente willen reizen, betekent het dat ze een rechtstreekse Intercity-verbinding kunnen krijgen. Daardoor hoeft omreizen via de bestaande spoorknooppunten Zwolle en Deventer niet meer. Maar uit het nieuwe onderzoek blijkt dat de nieuwe treinverbinding vooral van regionaal belang zal zijn.

Station Emmer-Compascuum

Maar wat heeft Drenthe aan die nieuwe verbinding? De provincie heeft immers ingezet op luxe Qlinerbussen op de N34 tussen Emmen en Groningen als openbaar vervoer. Die zijn sneller dan een trein die een omweg moet maken via Stadskanaal en Veendam, al rijdt die harder dan een bus. "De busverbinding over de N34 is erg goed, maar er zijn delen van Zuidoost-Drenthe die niet zo'n best openbaar vervoer hebben", zegt vervoersgedeputeerde Cees Bijl van de provincie Drenthe. "Als we aan de Nedersaksenlijn beginnen, dan wil ik er graag in Zuidoost-Drenthe een station bij. Bijvoorbeeld in Emmer-Compascuum. In die regio wonen bijna 10.000 mensen."

Je kunt je afvragen of een Intercity tussen Groningen en Twente wel in Emmer-Compascuum moet stoppen. "Je kunt naast een IC ook denken aan een stoptrein erbij. Bovendien worden treinverbindingen beter gewaardeerd dan busverbindingen", aldus Bijl.

Vergelijk met eerdere studie

De aanleg is met 500 miljoen dubbel zo duur als berekend in de eerste studie naar de verbinding. Maar er is ook al eens uitgerekend dat het 600 miljoen zou zijn. De extra opbrengsten door de nieuwe verbinding zijn geen 12 miljoen maar rond de 4 miljoen euro per jaar. Daarentegen zijn de extra exploitatiekosten geen 13 miljoen, maar liggen ze tussen de 6 en 8 miljoen euro per jaar. Overigens is een station in Emmer-Compascuum in dit onderzoek niet meegenomen.

Er zijn drie routes bekeken: Emmen-Nieuw-Buinen (via Valthe en 2e Exloërmond), Emmen-Musselkanaal en Emmen-Ter Apel-Musselkanaal.

Mogelijke routes van de Nedersaksenlijn (Rechten: Movares adviseurs en ingenieurs)

Wat moet er nog gebeuren?

Het zal op z'n vroegst na 2040 worden voordat er een rechtstreekse treinverbinding tussen Groningen over Emmen naar Twente is. De provincies zetten in op na 2040, want behalve dat er 500 miljoen euro gezocht moet worden, moet ook het bestaande spoor op de schop. Ook moet er deels een nieuwe spoorlijn worden aangelegd in Zuidoost-Drenthe.

Benodigde aanpassingen

  • Tussen Almelo en Emmen zijn meerdere aanpassingen aan het bestaande spoor nodig. Een deel van dat stuk heeft geen bovenleiding,
  • Tussen Emmen en Nieuw-Buinen moet een nieuwe spoorlijn worden aangelegd,
  • Tussen Nieuw-Buinen en Veendam moet de bestaande spoorlijn van museumstoomtrein STAR helemaal op de schop, dat zit al in de planning,
  • Tussen Veendam en Groningen moet er bovenleiding komen. Als je kiest voor een trein op waterstof dan kun je de dure aanleg van bovenleiding achterwege laten. Maar dan kunnen er geen andere elektrische treinen rijden.

Uit het onderzoek blijkt ook dat als tussen Veendam en Stadskanaal weer reizigerstreinen gaan rijden, en ook de treinverbinding Emmen-Rheine doorgaat, de kansen voor de Nedersaksenlijn groter worden. Ook minister Cora van Nieuwenhuizen van Infrastructuur moet nog een onderzoek doen naar de haalbaarheid van de Nedersaksenlijn. De treinverbinding staat bij Van Nieuwenhuizen zeker niet bovenaan haar lijst van plannen voor investeringen in betere spoorverbindingen, maar een op 3 december aangenomen motie van Tweede Kamerlid Stieneke van der Graaf (ChristenUnie) dwingt haar ertoe een onderzoek uit te voeren.

Het besef is meer dan ooit aanwezig dat we niet zonder de trein kunnen in Nederland"
Gedeputeerde Cees Bijl

Het Noorden zet in op de Lelylijn, sneller en vaker over bestaand spoor tussen het Noorden en de Randstad en dus de Nedersaksenlijn. Gaat Den Haag daar allemaal geld voor geven? Cees Bijl heeft goede hoop: "Het besef is meer dan ooit aanwezig dat we niet zonder de trein kunnen in Nederland. En je hebt een alternatieve route voor als er problemen zijn op het spoor tussen Zwolle en Meppel. Nu heeft het hele Noorden er dan last van, dan heb je een bypass."

Vervoerder Arriva heeft al eerder aangegeven dat ze interesse heeft om de nieuwe treinverbinding te gaan rijden. Arriva rijdt nu al op de reeds bestaande delen van de Nedersaksenlijn Groningen-Veendam (straks Groningen-Stadskanaal) en Almelo-Mariënberg-Emmen.

Lees ook:

Meer over dit onderwerp:
Nedersaksenlijn spoorlijn
Deel dit artikel: