Perenbomen in Ruinerwold: 'Romantisch verhaal, maar er klopt niks van!'

Het klonk zo mooi. De meer dan duizend perenbomen aan de Dr. Larijweg in Ruinerwold zouden daar geplant zijn op initiatief van de dorpsdokter naar wie de weg is vernoemd. Zo zouden de arme gezinnen van genoeg vitamines kunnen worden voorzien.

Dat berichtten we vorige week, na een vraag die ingestuurd is naar Zoek het uit!. Kort na publicatie kwam er een reactie van de Stichting Historie van Ruinerwold: "Dit geromantiseerde verhaal doet al jaren de ronde, maar de werkelijkheid ligt toch anders."

Het 'romantische' verhaal

We gaan even een week terug. Toen spraken we Petra Hessels, van de Museumboerderij De Karstenhoeve in Ruinerwold. Op een mooie locatie, tussen de perenbomen, aan de Dr. Larijweg, organiseert de museumboerderij elk jaar de veiling van de peertjes.

Hessels vertelde in de Zoek het uit!-rubriek op Radio Drenthe dat het verhaal gaat dat de dorpsdokter, dokter Larij dus, het initiatief had genomen voor het planten van de perenbomen. Met de jaarlijkse perenoogst zouden de arme gezinnen in de omgeving kunnen worden voorzien van genoeg vitaminen om de winter door te komen. Wel plaatste Hessels daarbij de kanttekening dat ze er niet achter kon komen of dit verhaal nu werkelijk zo gebeurd is of niet. En die kanttekening die bleek terecht.

Het 'echte' verhaal

Luit Oldenbanning is lid van de Stichting Historie van Ruinerwold en die wist te vertellen dat het weliswaar een mooi verhaal is, maar dat er geen biet van klopt. "De weg is aangelegd op initiatief van de gemeenteraad van Ruinerwold, zonder bemoeienis van dokter Larij. En die perenbomen, die zijn geplant op advies van tuinarchitect A. Schuilenberg uit Assen. Blijkbaar werd dat meer gedaan in die tijd, ook in bijvoorbeeld Gasselte werd een weg aangelegd met fruitbomen."

In 2015 werd er, in het kader van de Open Monumentendagen, een boekje uitgegeven met als titel Dokter Larijweg 72. Daarin staat onder andere het volgende te lezen:

De keuze in 1924

Het college van burgemeester en wethouders stelde de gemeenteraad in oktober 1924 voor om de nieuwe weg, alsmede de Keuterhoekweg te voorzien van iepen en de overige drie toegangswegen van populieren. Dit voorstel was gebaseerd op het advies van de Van Swieten Tuinbouwschool te Frederiksoord, opgesteld door de heer De Greeff.

Uit de raadsnotulen blijkt dat raadslid Klomp een - door hem ingewonnen - advies van tuinarchitect A. Schuilenburg uit Assen voor heeft gelezen. Schuilenburg geeft aan dat perenbomen een geschikt alternatief zijn voor de voorgestelde iepen.

De leden van de raad zagen meer in de vruchtbomen, een keuze die in die tijd ook wel door andere overheden, waaronder de gemeente Gasselte, werd gemaakt. De beslissing werd aangehouden en in de daaropvolgende raadsvergadering kwam het college met het voorstel om de doorgaande nieuwe weg te voorzien van vruchtbomen, de eerste drie toegangswegen van iepen en de vierde (langs de grens met de gemeente Ruinen) van populieren.

De aanplant

In het voorjaar van 1925 werd een aanvang gemaakt met de beplanting onder leiding van de heer De Greeff van de Van Swieten Tuinbouwschool te Frederiksoord.

Aan de noordzijde werden geplant: 684 stuks Winterjan; aan de zuidzijde: 487 stuks Winterloutje, 125 stuks IJsbout, 41 stuks Brederode, 27 stuks Kamperveen en 58 stuks Boerengroen, dus in totaal 1.422 stuks.

We kunnen dus stellen dat, hoewel de weg is vernoemd naar dorpsdokter Larij, de perenbomen daar staan doordat raadslid Klomp zich inzette voor iets anders dan iepen en populieren. Oldenbanning: "De peren gingen ook niet naar arme gezinnen. De opbrengst was gewoon voor de gemeentekas."

En omdat het zulke mooie plaatjes zijn, kijken we nog even naar de beelden van de perenbomen in bloei, enkele weken geleden:

Lees ook:

Zoek het uit!

Een illusie armer, maar een goed verhaal rijker. Wij blijven spitten tot we het échte antwoord hebben gevonden! Dus heb jij ook een vraag? Stuur deze dan in! Dan gaan wij op zoek naar het antwoord.

Meer over dit onderwerp:
zoekhetuit Ruinerwold perenbomen Dr. Larijweg
Deel dit artikel: