Het regent wolvenaanvallen in Drenthe: 'Wolfwerende rasters werken niet meer'

Ynze en Marjoke Oenema in Wittelte
Bij de Oenema's is de wolf meermaals door een wolfwerend raster gegaan © RTV Drenthe
Het aantal wolvenaanvallen in het leefgebied van de roedel van het Drents Friese Wold stijgt explosief. De afgelopen drie maanden zijn er bijna dagelijks wolvenaanvallen. Daarbij werden in totaal 471 schapen gedood. Het aantal wolvenaanvallen is in zo'n korte tijd nog nooit zo hoog geweest. In het hele monitoringsjaar van mei 2022 tot en met april 2023 ging het in totaal om 575 schapen.
Tussen 25 oktober 2023 en 24 januari 2024 zijn er in Drenthe 56 aanvallen geweest waarbij 226 schapen, 4 schapen/geiten, een minipaard en twee runderen zijn gedood. In Friesland ging het om 83 aanvallen die 245 dode schapen en een rund tot gevolg hadden. In Overijssel zijn 4 wolvenaanvallen geweest, waarbij 10 schapen zijn gedood.

Meer aanvallen binnen wolfwerend raster

Uit dna-onderzoek moet nog blijken of het inderdaad om een wolf ging, maar gekeken naar de eerdere cijfers van BIJ12, die de schadeafhandeling voor de provincies regelt, is er maar zelden sprake van een aanval door een hond of een uitslag die 'geen resultaat' geeft.
Steeds vaker gaat het om aanvallen binnen een goedgeplaatst wolfwerend raster. De subsidiepot voor dit soort rasters is in juni 2023 opgehoogd naar in totaal 2 miljoen euro. Het was bij de publicatie van dit artikel niet bekend hoeveel van deze subsidie is opgemaakt.
schapenhouder harold heuving amen
Heuving had jarenlang geen aanval binnen wolfwerend raster, tot deze maand © RTV Drenthe
Ynze en Marjoke Oenema uit Wittelte hebben hun schapen blijvend binnen gezet omdat ze binnen 11 dagen vier keer bezoek hebben gehad van waarschijnlijk een wolf binnen een goedgekeurd wolfwerend raster.
"Het stressniveau is zo hoog opgelopen bij de schapen, dat we hebben besloten om ze niet meer buiten te doen. En niet meer elke ochtend wakker te worden met het idee: hoe zou het nu zijn? Ze gaan helemaal niet meer naar buiten", zegt Marjoke Oenema.

Snackbar voor wolf heropend

Anderhalve week geleden was de oom van Ynze Oenema er getuige van dat een wolf tussen twee stroomdraden doorstapte. Dat raster was net voor de aanval goedgekeurd door wolvenconsulent Jaap Mekel, zegt Oenema. Mekel mag zelf van de provincie geen uitspraken doen over individuele gevallen, maar bevestigt de procedure dat wolvenrasters op verzoek vooraf worden gekeurd op gebreken en niet meer na een wolvenaanval.
Gisteren sloeg waarschijnlijk een wolf weer twee keer toe. Bij een aanval in Wapserveen werden twee schapen helemaal opgegeten en bij een andere aanval in Diever zijn tien van de zestien schapen gedood of geëuthanaseerd.
"Een wolfwerend raster is een tijdelijke oplossing gebleken. Het is zeer demotiverend. We hebben met volle moed alles geplaatst en bewerkt. De wolf heeft een jaar lang kunnen leren hoe die met wolfwerende rasters om moet gaan. Hij kan er nu mee omgaan en dan is de snackbar heropend", aldus Marjoke Oenema.

Geeft schapen houden nog voldoening?

De Oenema's, derde generatie schapenhouders en de vierde generatie verdiept zich ook al in schapen houden, zijn al in aantal teruggegaan van 300 naar 160 schapen. Die staan nu onder een afdak bij hun huis. De schuur gaan ze voor de zekerheid maar dichtmaken. "Ik vrees dat de wolf ook steeds meer op erven te zien zal zijn", zegt ze.
Nu alles binnen staat moet dat aantal mogelijk nog verder omlaag. Schapen binnen houden is duurder, maar hoeveel duurder hebben de Oenema's nog niet berekend. Mogelijk stoppen ze zelfs helemaal met het houden van schapen. "We gaan ons de komende tijd afvragen of we nog wel plezier hebben in het houden van schapen", aldus Marjoke Oenema.
Artikel gaat verder onder de foto
wildcamera wolf
De wolf gespot op een wildcamera op dezelfde dag dat die een aanval pleegde © Harold Heuving
Ook Harold Heuving uit Amen overweegt te stoppen na een wolvenaanval twee weken geleden. Zijn schapen kregen op 14 januari bezoek van waarschijnlijk een wolf. "Het lam was eruit getrokken en lag ernaast. Dat was een heftig beeld om te zien."
Het raster was goedgekeurd door de taxateur, zo staat in het voorlopige schademeldingsrapport, dat in handen is van RTV Drenthe. Het leek de taxateur het werk van een wolf en er is nog een andere aanwijzing. "Ik heb de wolf vastgelegd op mijn wildcamera, dus voor mij is het wel duidelijk dat het een wolf is", aldus Heuving.
Nu overweegt Heuving om zijn schapen weg te doen. "Het is een mooie hobby. Ik steek er veel geld en tijd in. Maar op deze manier kan ik geen schapen houden in dit gebied."

Weinig wolfwerende rasters

Overigens staat het merendeel van de schapen in het leefgebied van de roedel in het Drents Friese Wold nog steeds onbeschermd. In 2022 stond maar 15 procent van de schapen in dit gebied beschermd en in 2021 was dit 8 procent, zo bleek uit een telling van wolvenkenner Hans Hasper.
Het nieuwste cijfer wil de provincie nu niet geven, terwijl de gegevens al wel zijn geleverd door Hans Hasper. "We willen het complete rapport van Hans Hasper afwachten, inclusief duiding. Dit moet vervolgens eerst intern besproken worden. Daarna kunnen we hierover communiceren", zegt een woordvoerder.

Beschermingsplicht verzaken loont

Dierhouders zijn verplicht om hun dieren te beschermen tegen wolven. Schapenhouders in Drenthe die geen wolfwerende rasters plaatsen, krijgen een vergoeding voor dode schapen die door de wolf zijn gepakt. In Duitsland krijgt een schapenhouder die geen wolfwerende maatregelen neemt geen schadevergoeding voor dode schapen.
De familie Oenema heeft alle schapen binnengehaald na een vierde aanval binnen twee weken

Heb je een nieuwstip, nieuwe informatie óf heb je een foutje gespot? Stuur een bericht, foto of filmpje via WhatsApp of mail de redactie.