Komt er een einde aan 20e penning Emmer-Compascuum? D66 stelt Kamervragen

20e penning Emmer-Compascuum
Gerrit Bos (links) en Gerard Gustin met de kaart. Op alle geel gearceerde kavels rust de 20e penning. © RTV Drenthe/Rien Kort
De onvrede in Emmer-Compascuum over de 20e penning heeft ook politiek Den Haag bereikt. Het dorp wil af van de eeuwigdurende erfpachtrechten die rusten op bijna driehonderd percelen in en rond het dorp.
Tweede Kamerleden Jan Paternotte en Joost Sneller (beiden D66) hebben daarom Kamervragen gesteld aan demissionair ministers Hugo de Jonge (Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening) en Dilan Yesilgöz (Justitie en Veiligheid).
De 20e penning zorgt ervoor dat mensen die hun woning op zo'n perceel willen verkopen, vijf procent van de verkoopprijs moeten betalen aan de erfpachthouders. Het gaat in dit geval om de familie Kröner uit Amersfoort. Dit gebeurt inmiddels al 150 jaar. Volgens Dorpsbelangen is de regeling achterhaald en oorzaak van een verstoorde lokale woningmarkt.

Juridische basis

Ook de D66'ers vinden de regeling verstorend werken voor de woningmarkt. De politici willen van de ministers weten wat de juridische basis is van deze regeling. Vroeger werd het geld gebruikt voor onderhoud van het land, kanalen en wegen, tegenwoordig is dit het werk van het waterschap of de gemeente.
Daarnaast vragen Paternotte en Sneller of de "wet regelen omtrent de opheffing van het recht van de Dertiende Penning" waarmee in 1984 voor de dorpen Abcoude, Baambrugge en Vinkeveen de Dertiende Penning is opgeheven, een mogelijkheid is om Emmer-Compascuum te helpen.
Lees verder onder de video
Komt er een einde aan 20e penning Emmer-Compascuum?
Erfenis van de turfwinning
De 20e penning is onderdeel van de erfpachtrechten die dateren uit de tijd van de turfwinning in Drenthe. In 1874 werden deze bij Koninklijk Besluit eeuwigdurend verklaard. Elke keer als een woning op deze kavels wordt verkocht, moet een twintigste deel van de koopsom, vijf procent dus, worden betaald aan de eigenaar van die grond. Het kan dan om forse bedragen gaan.
Als je een woning wilt kopen met een vraagprijs van 300.000 euro, betaal je 15.000 euro bovenop die vraagprijs, exclusief de kosten koper. Daarnaast betaalt de woningbezitter jaarlijks een bepaald bedrag, een zogenoemde canon, aan de grondbezitter. Van oorsprong was dat een rijksdaalder per jaar, in de tijd van de euro is dat omgezet naar 1,13 euro.
Het ging destijds om bijna 300 percelen in Emmer-Compascuum en in het zuidelijker gelegen Emmer-Erfscheidenveen om ongeveer 700 percelen. In de afgelopen jaren is er regelmatig verzet geweest tegen de verplichting. Een werkgroep heeft vanaf eind jaren tachtig geprobeerd om de regeling afgeschaft te krijgen. Zo werd er geprobeerd om via de Tweede Kamer een wetswijziging te realiseren. Die poging strandde.
Voor Emmer-Compascuum is de regeling een financiële steen des aanstoots gebleven. Emmer-Erfscheidenveen had meer geluk. In dat dorp lagen de rechten bij de toenmalige veenschappen (verantwoordelijk voor vervening en waterbeheer), die uiteindelijk opgingen in het waterschap. Deze droeg de rechten in 2006 over aan de erfpachters.

Heb je een nieuwstip, nieuwe informatie óf heb je een foutje gespot? Stuur een bericht, foto of filmpje via WhatsApp of mail de redactie.