Chris en Jeffrey over Ruinerwold: 'We zouden Jan Zon graag nog eens zien'

Ze zouden graag nog eens weer de oudste zoon Jan willen spreken, om te horen hoe het nu met hem is. En kijken in de boerderij, waar het gezin al die jaren verborgen zat. "Tuurlijk, want je bent toch nieuwsgierig naar alle verhalen erover, maar dat zal 'm wel niet worden", zegt Chris Westerbeek, uitbater van eetcafé De Kastelein in Ruinerwold.

Bij hem in De Kastelein begon een jaar geleden het balletje te rollen, wat leidde tot de ontdekking van het verborgen boerderijgezin aan de Buitenhuizerweg. Samen met zijn kameraad Jeffrey Scheper, de plaatselijke autohandelaar, heeft Chris het gevoel 'dat er iets niet klopt als een verwarde gast voor de derde keer langskomt bij het café'. "Het was duidelijk dat hij hulp zocht."

Schreeuw om hulp

Als Chris en Jeffrey de schreeuw om hulp niet begrepen hadden van de oudste zoon Jan Zon, en niet de politie hadden ingeschakeld, "dan hadden ze er misschien nog wel gezeten, maar dat zal je nooit weten", zegt Jeffrey.

"We hebben toen gedaan wat me moesten doen, daar ben ik achteraf ook heel blij mee. En Jan Zon ook. Hij heeft me een paar dagen later nog geprobeerd te bellen, om me te bedanken. Hij stond op mijn voicemail. Achteraf jammer dat ik toen niet opgepakt heb. Er stond 'anoniem' in mijn scherm, toen voor de zoveelste keer de telefoon ging die dag. Ik was bang dat het weer de pers was. Daar had ik even geen zin in. Bleek hij het te zijn."

Drie dagen lang was het hier gekkenhuis met pers die zelfs vanuit Nieuw-Zeeland en Amerika van alles van je wilde. Uit gein maakten we een afvinklijstje"
Chris Westerbeek, eetcafé De Kastelein

Achteraf, zo zegt Jeffrey Scheper, was hulp dus hard nodig. "Blij dat we toen toch doorgepakt hebben. Toen ik die bewuste zondagavond met hem in gesprek kwam bij het café, kwam het er heel moeizaam uit dat hij al negen jaar niet naar buiten was geweest. Wat bedoel je dan, een sekte of een geloof? Zo vroeg ik hem. Hij bleef vaag. Maar het was alarmerend genoeg om toch maar eens de politie te bellen. Zijn mobiele telefoon was ook ineens helemaal stuk, terwijl die de avond ervoor nog heel was."

De rest van het verhaal ontvouwt zich een dag erna. Met een flinke politiemacht bij de afgelegen boerderij aan de Buitenhuizerweg, waar Jan Zon uit ontsnapt was. Agenten vinden daar nog eens vijf kinderen met vader Gerrit Jan van D. in een verborgen ruimte. De Oostenrijkse klusjesman Josef B., steun en toeverlaat van het gezin, is dan al aangehouden, omdat hij geprobeerd zou hebben de inval tegen te houden.

Serieuze bedoening

"Via de app gingen er allemaal foto's rond van de politie bij de boerderij op maandagavond. Niemand wist nog iets. Maar toen de volgende dag bekend werd dat er een gezin was gevonden, dacht ik wel, zo, dat is een serieuze bedoening. Of de verhalen die daarna allemaal volgden ook kloppen, dat weet ik niet. Maar gek blijft het natuurlijk wel", vertelt Jeffrey.

Voor cafébaas Chris breekt dan een bizarre dag aan. "Wat overkomt mij nu weer? Want toen ik die dinsdag erna, op de 15e, vanuit de sportschool naar huis reed, stonden er allemaal al televisiezenders voor de deur. Ik dacht toen, ik rijd eerst maar even door. Drie dagen lang was het werkelijk gekkenhuis", zo herinnert Chris zich. "Met telefoon uit Nieuw-Zeeland en Amerika. De hele week hebben we lopen afvinken, wie hebben we allemaal nu inmiddels gehad?"

(verhaal gaat verder onder de foto)

De telefoon stond roodgloeiend bij Jeffrey Scheper (Rechten: RTV Drenthe/Margriet Benak)

Mediastorm

Een leuke storm van media-aandacht, aldus Chris en Jeffrey, met toch soms ook minder leuke kanten, door de brutaliteit van sommige media. "Maar daarna is de storm gaan liggen, gelukkig. We zijn verdergegaan met waar we gebleven waren en dat doen we nog steeds. Ze weten nu van het bestaan van Ruinerwold, die wereldpers, maar waar het ligt, weten ze niet." Heeft het hem dan als uitbater van het eetcafé nog iets opgeleverd? "Nee, geen kassa. Journalisten zouden eens wat meer moeten drinken", lacht hij.

Chris bekijkt het verder allemaal heel nuchter. "Ik wil mezelf niet op de borst kloppen. Maar ik heb gedaan wat ieder ander zou hebben gedaan. En als wij zijn roep om hulp niet hadden opgepikt, dan had 'ie misschien nog steeds in de boerderij gezeten met zijn familie, of was ie doorgelopen naar een andere deur die open stond."

Andere zorgen

Wat er daarna allemaal gebeurd is, dat was toen, vindt Chris. "Ruinerwold is gewoon weer Ruinerwold. Ieder doet z'n ding. En af en toe praten we er nog eens over, als er nieuws is in de media over de zaak. Maar verder ook niet. Ik heb dit moment wel andere zorgen, met corona."

De zaak, waarover al een paar sessies bij de rechtbank zijn geweest, volgen ze beiden op afstand. Geschrokken zijn ze wel. Vooral van het misbruikverhaal van twee oudere kinderen door Gerrit Jan van D. "En dat ze in feite vast zouden hebben gezeten, tegen hun wil, dat vond ik wel het meest heftigst om te horen", stelt Jeffrey.

Volgens Chris heeft de hele commotie ook positieve kanten meegebracht: "Het naoberschap kwam weer bovendrijven, ons kent ons. Mensen zijn kennelijk geschrokken en vroegen zich af wat zij hier aan hadden kunnen doen. We kregen ook kritische vragen; hoe kan dat gebeuren, zo op het platteland? Maar het had iedereen kunnen overkomen, ook in de grote stad weet je niet wat de buren doen."

Ik zou Jan Zon graag nog eens zien, dan drinken we een biertje met hem"
Chris Westerbeek, eetcafé De Kastelein

Wat Chris betreft is Jan Zon heel welkom in zijn café. "Ik zou hem graag weer eens zien, dan drinken we een biertje met hem. Ik ben benieuwd naar zijn verhalen, hoe is hij er mee omgegaan? Hoe gaat het met hem en heeft hij nog contact met zijn broers en zussen?"

Ook al houden Chris en Jeffrey zich niet meer echt bezig met het verhaal rondom het boerderijgezin, het is ook voor hen nog niet echt afgerond. Chris Westerbeek: "Ik ben er al wel klaar mee, maar het is pas echt afgerond als de waarheid op tafel komt over wat er nu echt gebeurd is. Als degenen berecht zijn die berecht moeten worden en zodra de kinderen weer een plek in de maatschappij kunnen vinden."

Wil je alles lezen over het gezin dat jarenlang geïsoleerd zat in een boerderij in Ruinerwold? Bijvoorbeeld over de beschuldigingen aan het adres van vader Gerrit Jan van D. en klusjesman Josef B.. Of wil je meer lezen over het leven van het gezin dat ook in Hasselt, Zwartsluis en Meppel woonde? Bekijk dan het dossier hierover.

Lees ook: