Nieuwe podcast: Hoe de Molukkers in Nederland kwamen

"Mijn moeder zei: 'We gaan verhuizen!' Ik vroeg: 'Waarheen?' Zij antwoordde: 'Heel ver, we gaan naar Holland toe'. Ik wist niks van Nederland. Ik wist dat we naar Nederland gingen, Holland. That's all."

Charlie Saptenno was bijna 10 jaar toen hij met zijn ouders in 1951 naar Nederland verhuisde. De vader van Charlie maakte deel uit van het KNIL: het Koninklijk Nederlands-Indisch Leger. Toen Indonesië in 1949 onafhankelijk werd, hield het KNIL op te bestaan. Wat moest er nu gebeuren met de KNIL-militairen? Verschillende opties passeerden de revue. De ex-soldaten van de KNIL konden niet op Java blijven, waar ze gestationeerd waren. Uiteindelijk werd de Nederlandse staat in een kort geding gedwongen om de hoofdzakelijk Molukse militairen voorlopig naar Nederland te halen: voor een tijdelijk verblijf.

Kamp Schattenberg

Een deel van de Molukkers werd opgevangen in een barakkenkamp bij Westerbork. In de nieuwe podcast Kamp Schattenberg vertellen vier kinderen van toen hoe was om op te groeien in dit kamp, het voormalige Kamp Westerbork. Augustinus Tuparia kwam als baby naar Nederland en zegt hierover: "Nederland kwam net uit de Tweede Wereldoorlog en was druk bezig met de wederopbouw. Waar moesten ze die Molukkers dan plaatsen? We werden gestopt in de bossen, met een slagboom ervoor. Heel apart."

Beluister hier de podcast:

Podcast 1 Kamp Schattenberg

'Ik ga hier ook dood'

De Molukkers moesten wennen. Wennen aan de kou en aan het leven in barakken in een kamp aan de andere kant van de wereld. De moeder van Mietji Hullly vertelde later aan haar dat de cultuurshock heel groot was: "Mijn moeder zei: 'Ik word bang. Alle bomen zijn dood. Als al het groen hier ook doodgaat, mijn god. Ik ga hier ook dood.' En alles was vlak hier. Zeker naarmate je naar het Noorden gaat. Alles was dor en droog. Geen bergen, helemaal niets. Dat was heel beangstigend voor haar. Ze dacht: 'Ik wil terug, is dit het? Als ik dat had geweten, was ik daar gebleven'."

70 jaar

Op 21 maart - vandaag - is het precies 70 jaar geleden dat de eerste Molukkers naar Nederland kwamen. In dat kader maakten Hilde Boelema en Marjolein Knol de podcast Kamp Schattenberg voor het Drents Archief en RTV Drenthe. De podcast gaat over saamhorigheid, heimwee, kattenkwaad, nachtmerries en een vernietigende brand. 'Tertawa dan tumpah air mata'; met een lach en een traan.

De podcast Kamp Schattenberg is vanaf zondag 21 maart vier weken lang te horen in het radioprogramma Drenthe Toen van RTV Drenthe, zondagmiddag tussen 12.00-14.00 uur. Ook zijn de afleveringen te beluisteren via de websites van RTV Drenthe en het Drents Archief en in je favoriete podcastapp.

Molukkers woonden in barakken in Kamp Schattenberg (Rechten: Drents Archief)