Vijf jaar strijd tegen gaswinningsplan Westerveld: 'Klein Duimpje tegen de reus'

"Wij zijn vijf jaar bezig geweest met deze procedure. En in toenemende mate hebben we het gevoel dat we praten over Klein Duimpje en de reus. De NAM en het ministerie van Economische Zaken en Klimaat tegenover de burgers. Aan de ene kant macht, kennis en geld en aan de andere kant de inwoners. Ik verzoek u een balans aan te brengen tussen deze ongelijkheid." Dat waren de laatste woorden van voorzitter Gerrit Eerland van de werkgroep Stop Gaswinning Marsdijk Nu tijdens de laatste zitting in de juridische strijd rond het winningsplan Westerveld, een plan voor gaswinning uit elf kleine gasvelden ten noorden van Assen.

De advocaat van het ministerie van Economische Zaken en Klimaat bestreed de opmerking van de werkgroep. "Het gas werd al gewonnen toen de woonwijk werd gebouwd. De informatie was toen al beschikbaar. Ik zou willen bestrijden dat er sprake is van ongelijke krachten."

Klopt het aardbevingsrisico?

De zitting van gistermiddag was bedoeld om de Raad van State in Den Haag tot een eindoordeel in deze zaak te kunnen laten komen. Naast de werkgroep was de advocaat van de gemeente Assen namens vijf gemeenten aanwezig. Verder waren er vertegenwoordigers van het ministerie van Economische Zaken en Klimaat. Ook waren twee mensen van de NAM bij de zitting aanwezig, voornamelijk als toehoorders.

De zitting duurde ruim 1,5 uur en het grootste deel van de tijd werd besteed aan een discussie rond de juistheid van de berekeningen van het risico op een aardbeving. Volgens de gemeenten zijn de berekeningen onzorgvuldig. Het ministerie vindt van niet.

Invloed gaswinning op natuur?

De werkgroep Stop Gaswinning Marsdijk Nu kreeg de gelegenheid voor een toelichting over de mogelijke gevolgen van gaswinning voor het Drentscha Aa-gebied en de drinkwaterwinningvoorziening uit dat gebied. In een tussenuitspraak in december vorig jaar werden die bezwaren van tafel geveegd.

De werkgroep wees erop dat er nieuwe feiten zijn waardoor de Raad van State dit serieus zou moeten wegen. Zoals een NAM-onderzoek naar een beving in Winde waaruit blijkt dat ondergrondse stromingen invloed hebben gehad op de kans op de aardbeving.

Maar de Raad van State leek niet heel gevoelig voor de argumenten van de werkgroep. "Ik waarschuw u dat dat ik niet weet of we hier inhoudelijk op terug kunnen komen. Feitelijke ontwikkelingen kunnen niet leiden tot een verandering in de tussenuitspraak. Dan zouden we zelf een soort van regerinkje gaan spelen", zo zei de rechter. Een nieuwe procedure zou dan de enige weg zijn.

Binnenkort definitief oordeel

De werkgroep bracht ook in dat de beredenering van rechters heel beperkt is als het gaat om risico's op aardbevingen. Maar in sommige rechtszaken kijkt de rechter ruimer. De vergelijking met de Toeslagenaffaire werd door de werkgroep getrokken.

De Raad van State streeft ernaar om binnen zes weken uitspraak te doen. De winning uit put Vries-10 is dan al bijna drie jaar gestopt, want er kwam bijna alleen maar water uit na een paar jaar productie. En in het hele winningsplan is dan inmiddels al tweederde van het gas al gewonnen. De procedure bij de Raad van State heeft namelijk geen opschortende werking.

In de praktijk volgt de Raad van State het ministerie meestal in de redenatie dat het belang van gaswinning volgens de Mijnbouwwet groter is dan het belang van burgers, die zorgen hebben over de risico's.

Lees ook: