Podcast de Opgejaagden deel 6: graven naar water in het bos

Onderduikhol Valthe
Een van de onderduik-holen in het Valtherbos © Collectie Blokhuis
Het Valtherbos bood de Joodse onderduikers een veilige schuilplaats, maar de locatie had één nadeel: water was ver weg. Ze moesten een kilometer door het bos afleggen om bij een plek te komen voor water voor drinken, koken en wassen.
Het was een hachelijke onderneming. In een tijd waarin elk geluid een risico kon betekenen, probeerden de onderduikers met hun metalen emmers en melkbussen zo stil mogelijk door het bos te navigeren. Elk geluid kon hun aanwezigheid verraden aan vijanden, maar met de roestige metalen hengsels was het niet eenvoudig om de stilte te bewaren.
Het water halen gebeurde 's nachts. Zelfs dan moesten de onderduikers dekking zoeken en proberen niet te ver uit de dichte begroeiing te raken om niet gezien te worden.

Boek weggeven

We mogen het boek 'De Opgejaagden van Johan Withaar weggeven. Uitgeverij van Gorcum stelt elk van de zeven weken waarin de radioserie bij Drenthe Toen wordt uitgezonden een boek ter beschikking voor een gelukkige lezer of luisteraar.
Stuur een mail naar drenthetoen@rtvdrenthe.nl en vertel ons waarom juist jij dat boek verdient. Wie zijn adres in de mail vermeldt heeft bij de redactie een streepje voor.

Negen meter diep

Nadat ze hun emmers hadden gevuld, moesten ze dezelfde gevaarlijke route terug naar hun schuilplaats afleggen. Historisch onderzoeker Johan Withaar, die de verhalen van de onderduikers te boek stelde, bevestigt: "Ja en als ze met hun volle klotsende emmers en melkbussen terugkeerden, was het risico op lawaai nog groter."
Vastberaden zochten de onderduikers naar een andere oplossing voor hun waterprobleem. Ze begonnen met het graven van een put.
Withaar: "Ergens moest toch water zijn, redeneerden ze. Maar ik weet niet of ze eraan begonnen waren als ze hadden geweten hoe diep het grondwater hier zit."
Uiteindelijk welde het water pas op toen de put negen meter diep was. Withaar: "Het was de enige keer dat er op deze plek luidop gejuicht werd door de onderduikers. Zo blij waren ze, dat ze het gevaar even vergaten. Dankzij de nieuwe bron van water konden ze onbezorgd drinken, wassen en koken."
15/10 Drenthe Toen Podcast De Opgejaagden deel 6

7-delige podcast

Withaar werkte twaalf jaar aan wat uiteindelijk een boekwerk van 300 pagina's dik zou worden. "De Opgejaagden" verscheen afgelopen zomer bij uitgeverij Van Gorcum.
Voor de Drenthe Toen-podcast reconstrueren radiomaker Lydia Tuijnman en onderzoeker Withaar het spannende en dramatische verhaal van de zestien onderduikers en hun helpers.
De komende zondagen worden de laatste twee delen van de podcast ook als radioserie uitgezonden in het programma Drenthe Toen, te beluisteren tussen 12.00 en 14.00 uur op Radio Drenthe. De afleveringen zijn daarna te beluisteren op deze website via uitzending gemist en via je favoriete podcast-app.

Heb je een nieuwstip, nieuwe informatie óf heb je een foutje gespot? Stuur een bericht, foto of filmpje via WhatsApp of mail de redactie.